An overhead crane (OC) is an electromechanical system with nonlinear dynamics and is significantly affected by load oscillations (LO), which are commonly modeled as a double-pendulum (D-P) system. Oscillations (O) of the hook and payload (H&P) degrade trolley (T) positioning (P) accuracy and may lead to mechanical damage and safety hazards. To mitigate these limitations, a combined FLC–PID control scheme is introduced with the aim of improving the operational performance of an OC. In the proposed scheme, the fuzzy controller enhances the system’s dynamic response under large tracking errors, thereby ensuring fast positioning of the T at the desired location. The PID controller ensures system stability as the T approaches the setpoint, employing a genetic algorithm (GA) to optimize parameters for oscillation suppression and P accuracy enhancement. The effectiveness of the proposed approach is validated through MATLAB/Simulink simulations. Simulation results demonstrate improved P accuracy, significant reduction of H&P O, and fast, stable system responses.

Các Bộ điều khiển PID (Proportional – Integral – Derivative) là tiêu chuẩn vàng trong điều khiển công nghiệp, chiếm hơn 90% ứng dụng, nhờ ưu điểm về cấu trúc đơn giản và dễ hiệu chỉnh [1]. Tuy nhiên, với các hệ thống nhiệt phức tạp, phi tuyến tính và có độ trễ lớn, bộ PID truyền thống vẫn bộc lộ hạn chế về độ chính xác và tốc độ đáp ứng tối ưu [2]. Việc ứng dụng phần mềm PCT-M để thiết kế và tối ưu các bài thí nghiệm điều khiển nhiệt độ bằng phương pháp PID trên mô hình PCT-M4, nhằm nâng cao chất lượng giảng dạy và nghiên cứu khoa học tại Trường Đại học Công nghiệp Quảng Ninh. Hệ thống điều khiển PCT-M4 mô phỏng vòng điều khiển công nghiệp thực thụ, phù hợp với các học phần về điều khiển quá trình và kỹ thuật đo lường [10]. Các kết quả thực nghiệm chỉ ra rằng, bộ PID tối ưu kết hợp cơ chế Anti-windup cho hiệu suất vượt trội so với các chế độ P, PI, và PD, với độ quá điều chỉnh (Overshoot < 5%), sai số tĩnh xấp xỉ bằng không, và thời gian xác lập ngắn (khoảng 42 giây). Phân tích định lượng bằng chỉ số sai số tích phân có trọng số theo thời gian (ITAE) cho thấy bộ PID tối ưu đạt giá trị thấp nhất (616.6), chứng minh hệ thống đạt trạng thái ổn định cực nhanh và sai số tồn tại rất ngắn [5]. Bài báo đã mô phỏng các thí nghiệm chuẩn hóa, có ý nghĩa ứng dụng cao trong đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực điện tử - tự động hóa.

Bài báo này đề xuất và trình bày một phương pháp tiếp cận mới nhằm tối ưu hóa năng suất và chất lượng cây rau má trong môi trường thủy canh thông qua việc ứng dụng mạnh mẽ các kỹ thuật Machine Learning (ML) và Deep Learning (DL). Hệ thống được xây dựng bao gồm các cảm biến IoT để thu thập dữ liệu thời gian thực về các thông số môi trường quan trọng như pH dung dịch dinh dưỡng, nồng độ EC, nhiệt độ, cường độ ánh sáng và độ ẩm không khí. Dữ liệu này sau đó được truyền tải lên nền tảng đám mây để trí tuệ nhân tạo (AI) xử lý và phân tích thông qua các mô hình ML và DL. Mục tiêu chính là phát triển các mô hình dự đoán chính xác, hỗ trợ ra quyết định tự động và cảnh báo sớm, từ đó nâng cao hiệu quả canh tác và giảm thiểu rủi ro.

Bài báo này đưa ra đánh giá về nghiên cứu thiết kế luật trượt trong điều khiển SMC cho PMSM. Các luật trượt truyền thống được của SMC được giới thiệu, cùng với ứng dụng trong PMSM, đồng thời so sánh ưu nhược điểm của các luật trượt truyền thống. Sau đó, các luật trượt mới được cải tiến từ các luật trượt trên được sử dụng để giúp hoàn thiện hơn cho thiết kế bộ điều khiển SMC trong quá trình giảm rung. Cuối cùng, nhóm tác giả đưa ra xu thế kết hợp SMC với các thuật toán điều khiển tiên tiến khác một cách hiệu quả giúp cho điều khiển SMC ngày càng tối ưu trong điều khiển động cơ PMSM nói riêng và các hệ thống tự động nói chung.

The difficulty in controlling the operation of the gantry crane (GC) is to face the complex phenomenon of the double pendulum. The oscillation of the hook (H) and the load (L) has reduced the working efficiency, reduced the ability to accurately position the trolley (T) and even caused mechanical damage and unsafe accidents. Therefore, the paper presents a solution to design a sliding mode controller (SMC) to control the gantry crane to reduce the oscillation of the hook and the load, and at the same time increase the ability to position the forklift. The coefficient k_s is optimized according to the fuzzy controller (FC). The stability of the system is proven by the Lyapunov stability theory, which has achieved the accuracy and durability of the entire control system. The sliding mode controller has been tested through MATLAB/Simulink simulation. The simulation results show that when using the sliding mode controller, the system has good control quality.

Tác giả thông qua việc phân tích, tổng hợp, đánh giá của các công trình khoa học, tài liệu đã được công bố để giới thiệu tổng quan về công nghệ quản lý tòa nhà BMS; đánh giá thực trạng công tác quản lý, vận hành các tòa nhà và đưa ra các giải pháp để ứng dụng BMS trong quản lý, vận hành tòa nhà riêng lẻ và quản lý tổng thể các tòa nhà tại Trường Đại học Công nghiệp Quảng Ninh. Nội dung chính của bài báo tập trung phân tích các mô hình hệ thống BMS, cấu trúc của các phân hệ BMS như quản lý hệ thông cung cấp điện, điều hòa, thông gió, hệ thống an ninh, an toàn, phòng cháy chữa cháy…và cách thức xây dựng hệ thống BMS, đồng thời đánh giá những thuận lợi, khó khăn khi áp dụng công nghệ BMS tại Trường Đại học Công nghiệp Quảng Ninh.

Bài báo này tập trung vào các loại pin tích trữ năng lượng mới nổi, đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy quá trình chuyển đổi năng lượng bền vững. Với sự phát triển nhanh chóng của công nghệ, các loại pin như pin anode Silicon, pin thể rắn, pin Natri – lưu huỳnh và pin lượng tử đang thu hút sự quan tâm lớn nhờ khả năng cải thiện hiệu suất, độ bền và tính an toàn. Bài báo cung cấp cái nhìn tổng quan về các công nghệ pin tiên tiến, phân tích ưu điểm, thách thức và tiềm năng ứng dụng trong tương lai. Đồng thời, bài viết cũng đề cập đến các xu hướng nghiên cứu và phát triển nhằm tối ưu hóa hiệu quả của các loại pin này, góp phần vào việc giảm thiểu tác động môi trường và đáp ứng nhu cầu năng lượng ngày càng tăng.

Khi các nguồn năng lượng thay thế trở nên phổ biến thì nhu cầu kết nối các nguồn năng lượng và lưới điện hiện có sẽ tăng lên. Bộ nghịch lưu 3 pha thường được sử dụng để chuyển đổi năng lượng điện một chiều do các nguồn năng lượng thay thế tạo ra thành nguồn năng lượng điện xoay chiều tương thích với hệ thống tiện ích[1]. Mục đích của bài báo là sử dụng phần mềm Psim – một công cụ mạnh trong mô phỏng mạch điện tử công suất để mô phỏng mạch nghịch lưu 3 pha với các phương pháp điều khiển khác nhau từ đó hiểu rõ hơn cho từng phương pháp và ưu nhược điểm của chúng.

Theo nghị quyết số 55-NQ/TW ngày 11 tháng 02 năm 2020 của Bộ Chính trị về định hướng Chiến lược phát triển năng lượng quốc gia của Việt Nam thì vấn đề sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả, bảo vệ môi trường phải được xem là quốc sách quan trọng. Đối với các ngành công nghiệp nặng như khai thác mỏ, các phụ tải của mạng hạ áp có công suất lớn, chiều dài của mạng thường xuyên thay đổi trong quá trình khai thác vì vậy để đảm bảo cho phụ tải làm việc ổn định, an toàn, cần khuyến khích đầu tư sử dụng các công nghệ, trang thiết bị tiết kiệm năng lượng. Trong quá trình mở rộng quy mô khai thác, cùng với sự nâng cao năng suất, chiều dài lò chợ tăng, công suất của phụ tải tăng làm cho một loạt các thông số của mạng thay đổi, gây ảnh hưởng tới khả năng cung cấp của mạng điện. Để có thể tính toán, đánh giá một cách trực quan mạng hạ áp mỏ hầm lò khi thông số của mạng thay đổi, bài báo ứng dụng Matlab-Simulink xây dựng mô hình mô phỏng mạng hạ áp mỏ hầm lò. Kết quả của mô hình mô phỏng này có thể linh hoạt đánh giá hiện trạng mạng hạ áp hầm lò có cấu hình khác nhau, trên cơ sở kết quả tính toán có thể đưa ra các giải pháp vận hành hợp lý đối với mạng hạ áp mỏ cả về phương diện quản lý, kinh tế và kỹ thuật.

Giáo dục Kỹ thuật an toàn điện cho sinh viên ngành điện luôn là yêu cầu quan trọng đặt ra trong quá trình đào tạo, nhằm đáp ứng yêu cầu thực tiễn cho cả quá trình thực hành điện ở Nhà trường và cho cả quá trình hoạt động nghề nghiệp trong tương lai. Tuy nhiên, các tiêu chuẩn quy định của các Bộ ngành và của các lĩnh vực là rộng lớn, hiện trạng tai nạn điện thì vẫn diễn ra với những tồn tại nhất định của nó. Do đó, quan tâm nghiên cứu một số giải pháp nhằm đảm bảo chất lượng giáo dục Kỹ thuật an toàn điện cho sinh viên ngành điện là cần thiết và mang ý nghĩa lớn. Bài báo đã tập trung nghiên cứu làm rõ các vấn đề: Cơ sở lý luận về việc đảm bảo chất lượng giáo dục Kỹ thuật an toàn điện cho sinh viên ở trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Vinh (ĐHSPKT Vinh); Thực trạng giáo dục Kỹ thuật an toàn điện; Đặc biệt là phân tích và tổng hợp một số giải pháp thực hiện có thể góp phần đảm bảo chất lượng giáo dục Kỹ thuật an toàn điện ở trường ĐHSPKT Vinh, đồng thời nêu ra kết luận và khuyến nghị cần thực hiện ở trường ĐHSPKT Vinh để đảm bảo an toàn cho người và thiết bị trong hoạt động nghề nghệp có liên quan điện.

Động cơ không đồng bộ (KĐB) là một trong những động cơ quan trọng trong các ứng dụng công nghiệp và dân dụng, đặc biệt trong các hệ thống truyền động. Một trong những yếu tố quyết định hiệu suất của động cơ là vật liệu chế tạo thanh dẫn, đặc biệt là các vật liệu sử dụng cho rôto. Việc lựa chọn và cải tiến vật liệu thanh dẫn không chỉ ảnh hưởng đến khả năng dẫn điện mà còn tác động đến việc giảm tổn thất năng lượng, tối ưu hóa hiệu suất và nâng cao tuổi thọ của động cơ. Bài báo này đánh giá các vật liệu dẫn điện truyền thống như đồng và nhôm, đồng thời tìm hiểu các vật liệu thay thế tiên tiến, bao gồm hợp kim nhôm, hợp kim đồng và vật liệu nano các bon (CNT). Mục tiêu là cung cấp cái nhìn sâu sắc về xu hướng phát triển các vật liệu dẫn điện mới trong nghiên cứu và ứng dụng, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao về hiệu suất và độ tin cậy của động cơ trong các ngành công nghiệp hiện đại.

Khi nhu cầu về xe điện (EV) tiếp tục tăng mạnh, việc cải thiện hệ thống động cơ điện trở nên cần thiết để nâng cao hiệu quả, hiệu suất và tính bền vững của các phương tiện này. Bài báo này tập trung vào những thách thức đặc thù trong việc thiết kế động cơ điện cho các loại xe điện khác nhau. Đồng thời, bài báo cũng trình bày những thành tựu nổi bật và các giải pháp được đề xuất để giải quyết các vấn đề này. Ngoài ra, bài báo còn đánh giá các yếu tố như hiệu suất, chi phí, trọng lượng, chế độ làm mát, tốc độ tối đa, độ tin cậy, khả năng chịu lỗi, công suất định mức và khả năng gia tốc của các loại động cơ từ trở chuyển mạch (SRM), động cơ không đồng bộ (KĐB), động cơ một chiều (DCM), và động cơ đồng bộ nam châm vĩnh cửu (PMSM) cùng với các bộ truyền động tương ứng. Kết quả so sánh cho thấy, động cơ KĐB nổi bật về khả năng kiểm soát và chi phí, trong khi động cơ SRM có ưu điểm về trọng lượng nhẹ, độ tin cậy cao, khả năng chịu lỗi, và hiệu suất vượt trội hơn động cơ KĐB và động cơ DCM khi xét về gia tốc và hiệu quả hoạt động. Tuy nhiên, nhược điểm của động cơ SRM là gây rung động và tiếng ồn lớn hơn so với động cơ PMSM. Vì vậy, động cơ PMSM được đánh giá là lựa chọn phù hợp nhất cho xe EV.

Tuabin gió là một thành phần quan trọng trong việc tận dụng năng lượng gió để sản xuất điện sạch, giúp giảm thiểu ô nhiễm môi trường. Nghiên cứu này chú trọng vào việc tích hợp Định luật Coriolis, mô tả ảnh hưởng của quay của Trái Đất, vào thuật toán điều khiển. Thêm vào đó, dữ liệu vận tốc gió thực tế từ cảm biến vận tốc gió, cảm biến hướng gió và từ nguồn OpenWeatherMap được sử dụng để có một biểu diễn chính xác hơn về điều kiện môi trường…

Ngày nay, phân tích phần tử hữu hạn là công cụ chính xác nhất để phân tích máy điện. Mục tiêu của bài báo này là ứng dụng phương pháp phần tử hữu hạn dựa trên phần mềm ansys maxwell giúp tìm ra hình dạng tối ưu của các thanh rôto cho động cơ không đồng bộ (KĐB). Cách tiếp cận này tạo điều kiện thuận lợi cho việc tối ưu hóa hình dạng của thanh mà không bị giới hạn về hình dạng và cách sắp xếp thanh được xác định trước, như thường được xem xét đối với thiết kế máy cảm ứng cổ điển. Đối với nghiên cứu này, tác giả sử dụng động cơ KĐB 1,5kW 4 cực làm mô hình thiết kế. Các kết quả này cung cấp những hiểu biết trực quan về thiết kế rãnh lồng sóc cho động cơ không đồng bộ 3 pha.

Động cơ đồng bộ nam châm vĩnh cửu (PMSM) được sử dụng rộng rãi trong lĩnh vực điều khiển servo công nghiệp, đặc biệt là trong các ứng dụng có độ chính xác cao. Ưu điểm nổi bật của động cơ PMSM là hiệu suất động cơ cao, hệ số công suất cao và tốc độ đầu ra không phụ thuộc vào điện áp. Do đó, việc nghiên cứu một cấu trúc điều khiển đơn giản cho động cơ PMSM có thể giảm chi phí sản xuất một cách hiệu quả. Nhóm tác giả sử dụng điều khiển véc tơ kết hợp với bộ điều khiển trượt (SMC) làm thuật toán điều khiển động cơ đồng bộ nam châm vĩnh cửu (PMSM). Điều khiển SMC giúp đầu ra của bộ điều khiển ổn định khi thay đổi thông số hoặc tác động nhiễu từ bên ngoài đến hệ thống. Kết quả mô phỏng cho thấy đáp ứng tốc độ và momen của hệ thống trong cả thời gian liên tục và thời gian rời rạc đều đạt hiệu suất tốt. Bài báo trình bày xây dựng hệ thống điều khiển véc tơ đơn giản dùng cho động cơ PMSM kết hợp với bộ điều khiển SMC trên phần mềm Matlab/Simulink.

Động cơ không đồng bộ (KĐB) là loại động cơ được sử dụng rộng rãi nhất trong các ứng dụng công nghiệp nói chung và trong các thiết bị điện mỏ nói riêng do cấu trúc chắc chắn, giá rẻ, chi phí bảo trì thấp và hiệu suất cao. Đặc tính làm việc là một trong những thông số quan trọng nhất của động cơ KĐB, bị ảnh hưởng nhiều bởi cấu trúc cũng như số lượng rãnh rôto. Do đó, cấu trúc và số lượng rãnh phải được thực hiện hợp lý để tối đa hóa hiệu suất của động cơ trong quá trình thiết kế động cơ không đồng bộ. Trong quá trình thiết kế động cơ KĐB, việc tính toán số lượng rãnh rôto cũng như các thông số khác có tầm quan trọng rất lớn và các hiệu ứng như gợn sóng mô-men xoắn, tiếng ồn âm thanh và rung động cơ học cần được nghiên cứu chi tiết. Trong nội dung bài báo, nhóm tác giả nghiên cứu ảnh hưởng của số lượng răng rãnh rôto lên chế độ làm việc của động cơ với số lượng răng rãnh khác nhau. Nhóm tác giả sử dụng động cơ KĐB lồng sóc 3 pha, công suất 5.5 kW 4 cực làm mô hình nghiên cứu trên phần mềm Ansys Maxwell.

Dự báo nhu cầu điện năng là một vấn đề rất quan trọng trong việc qui hoạch lưới điện của một khu vực, một vùng. Để dự báo được chính xác cần thiết phải phân tích, lựa chọn các phương pháp, mô hình toán học phù hợp; Bài báo dựa trên số liệu điện năng tiêu thụ của các năm gần đây để phân tích, tính toán nhu cầu điện năng huyện Đô Lương - tỉnh Nghệ An giai đoạn 2025 - 2030; Phân tích kết quả dự báo, đưa ra cơ sở phù hợp để áp dụng cho huyện Đô Lương.

Hiện nay các nguồn năng lượng truyền thống như nhiệt điện, thủy điện ngày càng cạn kiệt và gây ô nhiễm môi trường, trong đó các nguồn năng lượng tái tạo như năng lượng mặt trời, sức gió đang phát triển mạnh mẽ vì tính bền vững và thân thiện với môi trường. Nguồn pin mặt trời với ưu thế không gây tiếng ồn, có thể lắp đặt ở mọi nơi, tuy nhiên, các hệ thống pin mặt trời có nhược điểm là phân bố rải rác và không liên tục. Vì vậy, các hệ thống pin mặt trời được nối với lưới điện thông qua các bộ nghịch lưu bán dẫn công suất và hệ thống pin mặt trời trở thành nguồn phát điện với giá thành rẻ và tiềm năng vô cùng lớn.
Từ khóa: nghịch lưu nối lưới ba pha ba dây, pin mặt trời, mạng hạ áp, năng lượng tái tạo, điện áp pha cực đại.

Quá trình tích hợp của các nguồn năng lượng tái tạo vào lưới điện thường đối mặt với những thách thức kỹ thuật như tính ổn định, độ tin cậy và khả năng vận hành của hệ thống lưới. Tuy nhiên, để thực hiện cuộc cách mạng năng lượng và đạt được mục tiêu về đỉnh lượng carbon và trung hòa carbon, việc đảm bảo sự tương thích giữa hệ thống điện và các nguồn năng lượng tái tạo là rất quan trọng. Việc triển khai các hệ thống lưu trữ năng lượng (ESS) phụ thuộc vào nhiều yếu tố như vị trí địa lý, nguồn cung cấp điện, chi phí liên quan và tác động môi trường. Trong nội dung của bài báo, tác giả trình bày tổng quan về các công nghệ lưu trữ năng lượng tái tạo thông dụng hiện nay và phân tích ưu và nhược điểm của từng công nghệ. Dựa vào đó, các bên liên quan có thể đưa ra các quyết định có kiến thức để thúc đẩy việc áp dụng năng lượng tái tạo và các giải pháp lưu trữ của nó, từ đó góp phần vào một tương lai về năng lượng bền vững hơn.
Từ khóa: Năng lượng tái tạo, công nghệ tích trữ năng lượng, hệ thống tích trữ năng lượng bánh đà, thuỷ điện tích năng, hệ thống tích trữ năng lượng bằng khí nén, lưu trữ năng lượng điện hoá, lưu trữ năng lượng hoá năng.

Động cơ đồng bộ nam châm vĩnh cửu (PMSM) là một trong những động cơ được quan tâm nhất hiện nay trong lĩnh vực điều khiển servo công nghiệp, đặc biệt là trong các ứng dụng có độ chính xác cao. Ưu điểm nổi bật của động cơ PMSM là hiệu suất động cơ cao, hệ số công suất cao và tốc độ đầu ra không phụ thuộc vào điện áp. Do đó, việc nghiên cứu một cấu trúc điều khiển đơn giản cho động cơ PMSM có thể giảm chi phí sản xuất một cách hiệu quả. Nhóm tác giả sử dụng điều khiển Relay đơn giản làm thuật toán điều khiển động cơ PMSM. Điều khiển Relay giúp đầu ra của bộ điều khiển ổn định tăng tốc độ điều chỉnh và hạn chế nhiễu nội tại không phụ thuộc thông số động cơ. Bài báo này trình bày xây dựng hệ thống điều khiển Relay cho động cơ PMSM và mô phỏng kết quả trên phần mềm Matlab/Simulink. Kết quả mô phỏng cho thấy đáp ứng tốc độ và momen của hệ thống trong cả thời gian liên tục và thời gian rời rạc đều đạt hiệu suất tốt.